ၽွၼ်းလီၼမ်ႉၵတ်ႉ မၢၵ်ႇၶၢမ်ပွမ်ႈ (မၢၵ်ႇၶၢမ်) လႄႈလၢႆးၸႂ်ႉပဵၼ်ယႃႈယႃ

 

ၽွၼ်းလီၼမ်ႉၵတ်ႉ မၢၵ်ႇၶၢမ်ပွမ်ႈ (မၢၵ်ႇၶၢမ်)

လႄႈလၢႆးၸႂ်ႉပဵၼ်ယႃႈယႃ

မၢၵ်ႇၶၢမ်ၼႆႉ ၼွၵ်ႈမိူင်းပိူၼ်ႈတႄႉ ဢဝ်တၢၵ်ႇႁႅင်း ဢိတ်ႇႁဵတ်းၽွင်ႁေ ၶၢႆၵွၼ်ႇ ။ ၽွၼ်းလီမၼ်းၸိူဝ်းၼႆႉ ပိၼ်ႇဢဝ်မႃးတီႈ ဝႅပ်ႉသႆႉမၢၼ်ႈ/ထႆး ။

တီႈၵႅပ်ႈမၼ်း -

မၢၵ်ႇၶၢမ် မီးထၢတ်ႈ ဝိတႃႇမိၼ်ႇ c ၼမ် ၊ ၸွႆႈႁႂ်ႈၼိူဝ်ႉၼင်ၶၢဝ်သႂ် ၊ လူတ်းယွမ်းပၼ်လွင်ႈၵႄႇထဝ်ႈ ၊ လုမ်းလႃးတပ်း ယႃႇယႃႈၸပ်းတိူဝ်ႉၵွင်ႉငူၼ်ႉ ၊ ၵႂႃႇၸွႆႈပူၵ်းတိုၼ်ႇတွမ်ႇၼမ်ႉလိူင် ထႅင်ႈႁႅင်း ႁႅင်းၸင်ႈၶၢမ်ႇ တူဝ် ။

1.ရေႃးၵႃႇတူႇလႃႇ တွင်ႉၸဵပ်းတွင်ႉၵႅၼ်း ဢိဝ်ႈ - ၵိၼ်ပႃလမ် ႁုင်လေႃး မၢၵ်ႇၶၢမ်ႁႅင်ႈ ။

2.သင်ပဵၼ်ရေႃးၵႃႇ ၽိဝ်ၼင် ဢၼ်ၶူမ်း/ၵၢႆး ၊ ႁဝ်ႈ ၊ၶီႈၶၢၵ်ႇ ၊ ၼႃႈၽႃႈ ၊ သိဝ် ၸိူဝ်းၼႆႉၸိုင် = ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ်လိပ်းၵေႃႈလီ ႁႅင်ႈၵေႃႈလီ ဢဝ်ၽူၼ်ၼိူဝ်မၢၵ်ႇႁိၼ်သေယဝ်ႉတႃးပၼ်တႃႉ ။

3.သင်ပဵၼ်ယဵဝ်ႈၸဵမ်း/ယဵဝ်ႈဝၢၼ် = မၢၵ်ႇၶၢမ် ဢမ်ႇၼၼ် လိၼ်မၢၵ်ႇၶၢမ် +တူမ်ႈၶိုဝ်ႇလေႃး ပၺ်ၸႁႃႈပႃး သေယဝ်ႉၵိၼ်ၼမ်ႉၶိုဝ်ႇၼၼ်ႉ ။

4.သင်ဝႃႈ ၶူႈၼင်ဢွၵ်ႇလိူတ်ႈၸိုင် ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ်တမ်လႅဝ်သေယဝ်ႉ ဢဝ်မူဝ်ႉဝႆႉတီႈၼႃႈၽၢၵ်ႇ ။

5. ယဵဝ်ႈၼဝ်ႈ ယဵဝ်ႈမဵၼ်ၸိုင် = ဢဝ်ၽွင်မၢၵ်ႇၶၢမ်ႁႅင်ႈ ၼူတ်ႈလေႃး ၼမ်ႉထၢၼ် ၼမ်ႉၽိုင်ႈ ၼမ်ႉဢွႆႈသေယဝ်ႉၵိၼ် ။

6. ၶီႈဢွၵ်ႇလိူတ်ႈ = ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ်လိပ်း တမ်သေယဝ်ႉ မိပ်ႇၼမ်ႉမၼ်းသႂ်ႇလေႃးၼမ်ႉမၢၵ်ႇၽႃႈသေလႄႈၵိၼ် ။

7. လိၼ်ႉတႅၵ်ႇ ၊ သူပ်းတႅၵ်ႇ ၊ ဢွၵ်ႇတူမ်ႇမႆႈ ၼႂ်းသူပ်း ၊ ႁိူၵ်ႇလွၵ်ႈ = ဢဝ်မႂ်မၢၵ်ႇၶၢမ် ၶိုဝ်ႇ 3ၵွၵ်းႁႂ်ႈလိူဝ်1ၵွၵ်းသေယဝ်ႉ ဢဝ်ၼမ်ႉၼၼ်ႉပူၼ်ႈပၢၵ်ႇ ။

8. သင်ၵိၼ်ပၼ် မၢၵ်ႇၶၢမ်ၸိုင် ယူတ်းယႃလႆႈ - ဢႆ ၊ ပၢင်ႈၸဵပ်း ၊ လူမ်းတမ် ။

9. ၽႆးမႆႈ ၊ ၼမ်ႉလိူတ်ႇလူၵ်ႈၸိုင် = ဢဝ်မႂ်မၢၵ်ႇၶၢမ်လိပ်း ၶူဝ်ႈၽႆးသေယဝ်ႉ ႁဵတ်းၽွင်သေ ဢဝ်ဢွႆသႂ်ႇတီႈၸဵပ်းၼၼ်ႉ ။

10. သင်တွင်ႉၶိုၼ်ႈ တွင်ႉဢိဝ်ႈ ၊ တၢင်းၵိၼ်ဢမ်ႇယွႆႈၸိုင် - ဢဝ်မႂ်မၢၵ်ႇၶၢမ်ၼုမ်ႇ ၶိုဝ်ႇလေႃးၼမ်ႉ ပုန်းရည် သေယဝ်ႉၵိၼ် ။

11. ရေႃးၵႃႇ ဢၼ်ၵႆႉပဵၼ်ၸွမ်းတႃၸိူဝ်းၼၼ်ႉၸိုင်- ဢဝ်မွၼ်းမၢၵ်ႇၶၢမ် တမ်လႅဝ်သေယဝ်ႉ ၶိုၼ်းဢဝ်တူမ်ႈလေႃးၼမ်ႉသေ ဢဝ်လၢင်ႉပၼ်တႃ ။

12. သင်ၼၢင်းယိင်း လိူတ်ႈၼႃႈလိူၼ်ၼမ်ပူၼ်ႉတီႈၸိုင် - ၵိၼ်ပၼ်မၢၵ်ႇၶၢမ်ဢၼ်လုၵ်ႈယႂ်ႇၼၼ်ႉ ။

13. တူႇလႃႇသရေႃးၼႃႇ ရေႃးၵႃႇ( မိူဝ်ႈယဵဝ်ႈၼၼ်ႉ ဢႅဝ်တေၸဵပ်းသေယဝ်ႉ တေပႃးယႄႇၶၢဝ်ၶၢဝ်မႃးၸွမ်း ) ၸိုင် - မၢၵ်ႇၶၢမ် ၊ နနွမ်းစုကြီး တမ်လႅဝ်သေယဝ်ႉၵိၼ် ။

14. တူႇလႃႉမုတ်ႉတၵဵၵ်ႉရေႃးၵႃႇ - ၵိၼ်ပၼ်မၢၵ်ႇၶၢမ် ။

15. သင်ၶီႈဢွၵ်ႇလိူတ်ႈလူၼ်ႉလိူဝ်ၸိုင် - ဢဝ်မႂ်မၢၵ်ႇၶိုဝ်သေယဝ်ႉ သႂ်ႇၼမ်ႉထၢၼ် ဢမ်ႇၼၼ် ၵိူဝ်ဝၢၼ်သေယဝ်ႉၵိၼ် ။

16. မၵ်ႉၶရုရေႃးၵႃႇ - ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ် ၽဝ်ၽႆးသေယဝ်ႉ ဢဝ်မၢၵ်ႇမၢၵ်ႇၶၢမ်ၼၼ်ႉ လေႃးၼမ်ႉမၼ်းၵိၼ်သေယဝ်ႉ တႃးပၼ် ။

17. သင်ပဵၼ်ဢႅဝ်ၸဵပ်း ဢႅင်ႈၸဵပ်း ၶတ်း၊ ႁိုူဝ်ႉမွႆႈ ၊ တုလႃ ရေႃးၵႃႇ ၸိူဝ်းၼႆႉ - ဢဝ်ပႃယဵၼ်ႇႁၢင်းၽႆးႁႂ်ႈႁႅင်ႈသေယဝ်ႉ ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ်ႁႅင်ႈသႂ်ႇသေ တူမ်ႈႁႂ်ႈဢူၼ်ဢူၼ်ၼဵဝ်ၼဵဝ်ယဝ်ႉ ဢဝ်ၵိူဝ် ႁူဝ်ႁွမ်ႁူဝ်မီႇ သႂ်ႇသေဝႆႉသေ သႂ်ႇၼမ်ႉမၼ်းငႃးသေယဝ်ႉ ၵႆႉၵႆႉႁုင်ၵိၼ်၊(ဢမ်ႇၵိၼ်ပၼ် 1ဝၼ်း1ၸေႃႉ ထိုင်2 ၸေႃႉၵေႃႈလႆႈ) ။

18. သင်ပဵၼ်တွင်ႉဢိဝ်ႈ ၶီႈၵႅၼ်ႇ တွင်ႉၼွင်ႇၸိုင် -ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ် တၢၵ်ႇႁႅင်ႈသေ သႂ်ႇလေႃးၼမ်ႉၽိုင်ႈၵိၼ် ။

19.

မၢၵ်ႇၶၢမ်ႁႅင်ႈၼႆႉ ႁဵတ်းႁႂ်ႈဢႁႃႇရယွႆႈငၢႆႈသေ ၊ ပဵၼ်ႁႅင်းၵႃႇမယဝ်ႉ ။ ႁဵတ်းႁႂ်ႈၼမ်ႉၸိူဝ်ႉတိူဝ်းမီးၼမ် ၊ ႁူင်းလုၵ်ႈဢွၼ်ႇလီ ၊ ‌ရေႃးၵႃႇ ႁူင်းလုၵ်ႈဢမ်ႇမီးႁႅင်း ၸိူဝ်းၼႆႉႁၢႆလႆႈ ။

20. သင်ၵိၼ်ပၼ် မၢၵ်ႇႁႅင်ႈတမ်ၽွင် သႂ်ႇလေႃးၼမ်ႉၽိုင်ႈၵူႈဝၼ်းၸိုင် -ဢႃႇယုယၢဝ်း ၊ ႁၢင်ႈၽၢင်ႁၢင်ႈလီလဝ်း ။

21. တႃႇ‌ပေႇပႅတ်ႈလွင်ႈယွမ်ၵႅင်း ၊ ႁႂ်ႈထၢတ်ႈၽဵင်ႇလီၼၼ်ႉ - ၵိၼ်ပၼ်မၢၵ်ႇၶၢမ်လိပ်း ။

22. တႃႇႁႂ်ႈသဵင်လီ သဵင်ၸိုၼ်ႈသႂ်ၼၼ်ႉ- ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ်ၸေႈၵိူဝ်သေယဝ်ႉ ဢဝ်ႁုင်လေႃးၽၵ်းသေလႄႈၵိၼ် ။

23. ဢႆ ၊ တႃၸဵပ်း ၊ ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ်ၸေႈၵိူဝ် ႁုင်လေႃးၽၵ်းသေယဝ်ႉ ၵိၼ် ။

24. လူမ်းၶမ် ၊ တူင်းရေႃးၵႃႇၸိုင်- ၵိၼ်မၢၵ်ႇၶၢမ်ႁႅင်ႈ တမ်ၽွင်သႂ်ႇလေႃးၼမ်ႉၽိုင်ႈ ။

25. ထႅင်ႈလၢႆးၼိုင်ႈ -တႃႇ‌ႁႄႉၵင်ႈ ၼိူဝ်ႉၼင်ႁဵဝ်ႇ ႁႅင်ႈ ၊ ႁႂ်ႈသဵင်လီ သဵင်သႂ်ၸိုၼ်ႈ ၊ ႁၢင်ႈၽၢင်ၼိူဝ်ႉလင်လဝ်း ၊ တႃႇႁႄႉၵင်ႈ ၶီႈၵႅၼ်ႇ တွင်ႉဢိဝ်ႈ ၸိူဝ်းၼႆႉ သင်ဝႃႈဢၢပ်ႇၼမ်ႉယဝ်ႉယဝ်ႉၼႆ ဢဝ်ၽွင်မၢၵ်ႇၶၢမ်ႁႅင်ႈတႃးပၼ်ၸွမ်းတူဝ်မၢင်မၢင် ။

26. ၶီႈၵႅၼ်ႇ ၊ တွင်ႉဢိဝ်ႈ ၊ ႁူဝ်ၸႂ်တိပ်ႇ/ၵပ်ႉ ၊ တၢင်းၵိၼ်ဢမ်ႇလႅဝ် ၊ ပဵၼ်ရေႃးၵႃႇတပ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ = ဢဝ်မၢၵ်ႇၶၢမ်ၸေႈၼမ်ႉဝႆႉ12ၸူဝ်ႈမွင်းသေယဝ်ႉ၊ ၶိုၼ်းထွၵ်ႇၼမ်ႉပႅတ်ႈသေ ဢဝ်မႃးတူမ်ႈထႅင်ႈ 3ၸူဝ်ႈမွင်း -ပေႃးယဝ်ႉ ဢဝ်မွၼ်းတၢင်းၼႂ်းမၼ်းဢွၵ်ႇပႅတ်ႈသေ ဢဝ်ၵိူဝ်ဝၢၼ်သႂ်ႇသေယဝ်ႉ ႁဵတ်းယႅၼ်ႈၵိၼ်တႃႉ ။

27. သဵင်ရေႃးၵႃႇ ယဵဝ်ႈၸဵပ်း ယဵဝ်ႈၵႅၼ်းၸိုင်- ဢိတ်ႇဢဝ်ၼမ်ႉမၢၵ်ႇၶၢမ်လိပ်းသေယဝ်ႉ ဢဝ်လေႃးၽွင်ၽႃႇလႃႇ သေယဝ်ႉၵိၼ်ပၼ်တႃႉ ။

28. သင်ပဵၼ်ရေႃးၵႃႇ ယဵဝ်ႈလူၼ်ႉလိူဝ်ၸိုင် - ဢိတ်ႇဢဝ်ၼမ်ႉမၢၵ်ႇၶၢမ် လေႃး ၼမ်ႉၽိုင်ႈ ၵူၺ်ႈသုၵ်း ၵိူဝ်ဝၢၼ်သေယဝ်ႉ လႅမ်ႉပၼ်လွႆးလွႆး ။

29. သင်ပဵၼ်တွင်ႉၸဵပ်း ၊ တွင်ႉၶိုၼ်ႈ ၊ လိူတ်ႈလိူဝ် ၊ ႁၢၵ်ႈဢွၵ်ႇလိူတ်ႈ ၊ လိူတ်ႈတူၵ်း ၸိူဝ်းၼႆႉ - တူမ်ႈမၢၵ်ႇၶၢမ်ႁႅင်ႈသေယဝ်ႉ ဢဝ်ၼမ်ႉတူမ်ႈၼၼ်ႉလေႃးၵိူဝ်ဝၢၼ်သေလႄႈၵိၼ် ။

30. ဢဝ်ၽွင်မၢၵ်ႇၶၢမ်ႁႅင်ႈ ၸေႈၼမ်ႉလိပ်းဝႆႉ ၼိုင်ႈၶိုၼ်းသေ ၵၢင်ၼႂ်ၸဝ်ႉမႃးၸႅၸ်ႈထွင်ဢဝ်ၼၼ်ႉ ႁဵတ်းပဵၼ်ၼမ်ႉယႃႈလၢင်ႉတႃလႆႈ ။ ယႃလႆႈ တႃၸဵပ်း ၊ မုၼ်ႈၶဝ်ႈတႃ ၊ ၸိူဝ်းၼႆႉ ။

31. သင်ၵိၼ်ပၼ် မၢၵ်ၶၢမ်ၵူႈဝၼ်းၼႆ တေၸွႆႈႁႂ်ႈႁူဝ်ၸႂ်(ၼႃႈဢူၵ်း)လီမႃး ။

32. မႂ်မၢၵ်ႇၶၢမ်တူမ်ႈၼႆႉ သင်ၶိုဝ်ႇဢဝ်ၼမ်မၼ်းၵိၼ်ၼႆ ယႃလႆႈရေႃးၵႃႇၼႂ်းသူပ်း ။

32. မၢၵ်ႇၶၢမ်လိပ်းမႂ်ႇမႂ်ႇၼႆႉ ပဵၼ်ႁႅင်းတႃႇႁူင်းၶဝ်ႈ/ထူင်ၶဝ်ႈ ။ ဢဝ်ႁဵတ်းယႃၶႃႈမႅင်းတွင်ႉ(တိုၵ်ႇ)ၵေႃႈလႆႈယဝ်ႉ ။

33. ယႃႁႅင်း= ဢိတ်ႇဢဝ်ၼမ်ႉမၢၵ်ႇၶၢမ် လေႃးမၢၵ်ႇ ထေႃးပၢတ်ႈႁေၵိၼ် ။

38. မၢၵ်ႇၶၢမ်လိပ်းၼႆႉ ဢဝ်ႁဵတ်းယႃႈလၢင်ႉတွင်ႉ(ၶျႃးတွင်ႉ)ၵေႃႈလႆႈ ။

ၶိူဝ်းသႅင်တိုၼ်းတႆး ယီႈ